obr10a.jpgobr10a1-un.jpgobr15a1-un.jpgobr4a1-un.jpgobr6a1-un.jpgobr7a1-un.jpg

Mutyzm wybiórczy

Czym jest mutyzm wybiórczy?

Mutyzm jest zaburzeniem, które może wystąpić zarówno u dzieci, jak i u osób dorosłych, jednak jego początek najczęsciej przypada na drugi - piąty rok życia. Osoba z mutyzmem wybiórczym swobodnie rozmawia w dobrze znanym jej środowisku, najczęściej w domu rodzinnym, wśród bliskich, jednak milczy lub nie rozmawia w sposób swobodny w innych sytuacjach społecznych: w przedszkolu, szkole czy sklepie. Dziecku z mutyzmem mogą towarzyszyć również inne trudności, takie jak blokada przed jedzeniem czy korzystaniem z toalet w miejscach publicznych. 

Warto pamiętać, że mutyzm nie oznacza obliżenia poziomu intelektualnego. Dzieci z tym zaburzeniem najczęściej nie mają trudności dydaktycznych, a sprawdzenie ich wiedzy w sposób nie wymagający mówienia wykazuje prawidłowy poziom wiedzy i umiejętności.

Jakie są cechy charakterystyczne mutyzmu?

W sytuacjach stresowych dzieci z mutyzmem mogą również:

- mieć trudności z nawiązaniem kontaktu wzrokowego,

- nie zdradzać emocji mimiką, mieć "maskowatą twarz",

- ogryzać paznokcie, ssać palec, ciągać za zakończenia rękawów,

- odczuwać duży dyskomfort znajdując się w sytuacjach nowych bądź w centrum uwagi.

W jaki sposób zachowywać się w stosunku do dziecka z mutyzmem?

- jak najszybciej dokonać specjalistycznej diagnozy i wdrożyć terapię,

- nie zmuszać, nie zachęcać na siłę do mówienia,

- nie komentować, nie zawstydzać i nie karać dziecka za brak mowy,

- nie demonstrować zdziwienia i zaskoczenia w przypadku, gdy dziecko niespodziewanie się odezwie,

- zapewnić dużo ciepła, opieki i miłości.

Warto zapamiętać!

Mutyzm wybiórczy jest zaburzeniem lękowym. Oznacza to, że dziecko nie odzywając się w danej sytuacji nie próbuje nami manipulować, oszukiwać czy manifestować swojej niechęci do nas. Ono pragnie mówić, jednak silny lęk mu to uniemożliwia. Z mutyzmu się nie wyrasta, dlatego tak ważne jest jak najszybsze wdrożenie specjalistycznej terapii, która przyczyni się do poprawy społecznego funkcjonowania dziecka. Brak terapii może spowodować potęgowanie stresu oraz wystąpienie zaburzeń depresyjnych i fobii społecznej. 

 

na podstawie: www.mutyzm.org.pl 

Czym jest dyslalia?

Czym jest dyslalia?

Dyslalia jest jedną z najczęściej diagnozowanych nieprawidłowości związanych z mową dzieci. Pod tym terminem kryją się różne rodzaje zaburzeń artykulacyjnych, czyli nieprawidłowej wymowy jednej lub wielu głosek.

Na czym polega dyslalia?

W wyniku dyslalii, mowa odbiega od prawidłowego wzorca i objawia się:

- zniekształcaniem głosek (ich deformacją),

- zastępowaniem głosek innymi, brzmiącymi prawidłowo (substytucją), np. szafa - safa,

- opuszczaniem głosek (elizją), np. żaba - aba.

Jakie są przyczyny dyslalii?

Zmiany w budowie aparatu artykulacyjnego:

- nieprawidłowa budowa języka (język zbyt mały, zbyt duży, skrócone wędziedełko podjęzykowe),

- nieprawidłowa budowa podniebienia,

- wady zgryzu,

- przerost migdałków,

- skrzywienie przegrody nosowej, polipy nosa.

Niska sprawność narządów artykulacyjnych:

- słaba ruchomość języka,

- niska sprawnośc warg,

- niska sprawność podniebienia miękkiego.

Nieprawidłowa budowa i funkcjonowanie narządu słuchu.

Opóźnienie rozwoju psychomotorycznego dziecka.

Czynniki środowiskowe:

- nieprawidłowe wzorce mowy,

- brak warunków do rozwoju mowy.

Jakie są rodzaje dyslalii?

Istnieje wiele kryteriów podziału zaburzeń artykulacyjnych. Jednym z nich jest jakościowe kryterium objawowe, stosowane jako klasyfikacja foniatryczna dyslalii. Zgodnie z nią wyróżnia się:

- sygmatyzm (seplenienie) - nieprawidłową realizację głosek ś, ź, ć, dź, s, z, c, dz, sz, ż, cz, dż,

- rotacyzm (reranie) - nieprawidłową realizację głoski r,

- lambdacyzm - nieprawidłową realizację głoski l,

- kappacyzm - nieprawidłową realizację głoski k,

- gammacyzm - nieprawidłową realizację głoski g,

- betacyzm - nieprawidłową realizację głoski b,

- mowę bezdźwięczną, czyli realizację głosek dźwięcznych jako ich bezdźwięczne odpowiedniki, np. ż - sz (żaba - szaba), d - t (dom - tom), b- p (balon - palon), w - f (woda - foda),

- rynolalię (nosowanie) - "mówienie przez nos",

- inne odchylenia od prawidłowej artykulacji. 

Moje dziecko się jąka cz. 2

Jak mogę pomóc mojemu dziecku, które się jąka?

Przede wszystkim należy zastanowić się nad przyczyną wystąpienia jąkania u dziecka:

- czy w życiu dziecka wystąpiła sytuacja, która mogła wywołać w nim gwałtowne emocje, takie jak strach czy niepokój?

- czy wśród członków rodziny jest osoba, która się jąka i czy dziecko często przebywa w jej towarzystwie?

- czy u dziecka zdiagnozowano problemy z nadmiernym napięciem mięśniowym?

Jeżeli odpowiedź na powyższe pytania brzmi "nie", to większe jest prawodopodobieństwo wystepowania jąkania jako epizodu przejściowego w momencie, gdy fizyczne możliwości dziecka nie pozwalają jeszcze na odpowiednio szybkie wyrażenie jego myśli. 

Co zatem mogę zrobić?

- najważniejszą i podstawową zasadą jest to, aby nie zwracać dziecku uwagi na to, że jego mowa odbiega od normy, ponieważ dziecko często nie zdaje sobie z tego sprawy, a uświadomienie mu tego problemu może nasilić występujące trudności,

- nie poprawiać dziecka i nie dawać mu rad "mów wolniej", "nie jąkaj się", "uspokój się",

- nie wyręczać dziecka i nie podpowiadać słów, z którymi ma ono trudność,

- stosować ćwiczenia oddechowe i stymulujące pracę aparatu mowy w formie zabaw, nie nawiązując do występującego jąkania, np. dmuchanie na płomień świecy, puszczanie baniek mydlanych, robienie śmiesznych min przed lustrem,

- stosować krótkie i proste komunikaty, mówić wolniej - dziecko uczy się poprzez naśladowanie i samo również zacznie używać prostszych, a tym samym płynniejszych, wypowiedzi,

- nie pozwalać, aby inne osoby z otoczenia dziecka poprawiały jego mowę,

- dbać o samoocenę i dobre samopoczucie dziecka,

- otoczyć je troską, opieką i wsparciem,

- nie borykać się samodzielnie ze swoimi wątpliwościami, tylko jak najszybciej zasięgnąć opinii specjalisty.

 

Moje dziecko się jąka cz. 1

Jąkanie to zaburzenie płynności mowy. Pojawia się najczęściej u dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym i może nasilać się w okresie dojrzewania. Nie zawsze jednak jąkanie jest powodem do niepokoju rodzica. Co powinno nas zaniepokoić i skłonić do wizyty u specjalisty?

Jakie są objawy jąkania?

- dziecko powtarza głoski, najczęściej te, które rozpoczynają słowo, np. m-m-m-mama

- dziecko powtarza sylaby, np. ma-ma-ma-mama

- dziecko powtarza słowa, np. mama-mama

- dziecko powtarza całe frazy, np. mama czyta - mama czyta ciekawą książkę

- dziecko przeciąga głoski, np. mmm-mama

- dziecko blokuje się, napina mięśnie twarzy, a wymawiana głoska "wybucha" przy mówieniu

- w mowie dziecka są częste pauzy, przerwy

- mowa często ma zaburzony rytm, nagle przyspiesza, po czym się blokuje

- oddech jest krótki, urywany

- mowie towarzyszą dodatkowe reakcje, takie jak napinanie mięśni twarzy i szyi, czerwienienie się, pocenie, grymasy twarzy, ruchy głowy

Jakie są przyczyny jąkania?

Jedną z najważniejszych przyczyn jąkania jest stres. Ponadto do przyczyn jąkania zalicza się: 

- wstrząs emocjonalny, szok nerwowy, lęk

- uraz fizyczny

- zmuszanie dziecka do praworęczności, podczas gdy ono preferuje rękę lewą

- zbyt silne napięcie mięśniowe

- czynniki genetyczne

Kiedy zacząć się niepokoić?

Warto zwrócić uwagę na różnice między jąkaniem rozwojowym, a jąkaniem zaliczanym do zaburzeń mowy. W okresie silnego wzbogacania słownika dziecka, często pojawiają się momenty niepłynności mówienia. Dzieje się tak, ponieważ narządy mowne dziecka nie są jeszcze ostatecznie ukształtowane, a chęć wyrażenia własnych myśli jest silniejsza od fizycznych możliwości. Co ciekawe, dzieci często nie są świadome swoich trudności. 

Niestety, takie łagodne powtórzenia mogą przekształcić się w jąkanie wymagające terapii. W jaki sposób możemy starać się nie dopuścić do takiej sytuacji? O tym, już niedługo, w kolejnej części wpisu. 

 

Wierszyki logopedyczne - głoska sz

.Aby ćwiczenia logopedyczne nie stały się dla dziecka nudne i monotonne, warto wprowadzić do nich wierszyki logopedyczne, które świetnie się sprawdzą jako utrwalenie wywołanej głoski. Pamiętajmy, że za wywoływanie kolejnych głosek odpowiedzialny jest logopeda! Tylko specjalista potrafi dobrać odpowiednie metody i środki terapeutyczne w zależności od zaburzeń mowy dziecka.

Czytaj więcej: Wierszyki logopedyczne - głoska sz

Ćwiczenia oddechowe

Oto przykłady ćwiczeń oddechowych wspomagających proces mówienia:


• głęboki wdech przez nos, wydech ustami,
• wdech połączony z unoszeniem rąk, wydech – powrót do pozycji wyjściowej,
• wykonywanie wydechu wymawiając głoskę „s” lub „f”,
• zdmuchiwanie kulek z bibuły lub papieru z gładkiej powierzchni (blatu stołu),
• zdmuchiwanie skrawków papieru z chropowatej powierzchni (koca, dywanu),
• wykonanie „grzebienia” z papieru i dmuchanie na jego ząbki,
• dmuchanie na płomień świecy tak, aby nie zgasł, a następnie mocne dmuchnięcie powodujące zgaszenie,

• dmuchanie przez rurkę do szklanki wypełnionej wodą („burza”),
• puszczanie baniek mydlanych,
• przenoszenie kawałków papieru przy pomocy słomki – „łapanie” ich jednym końcem słomki, podczas gdy drugi znajduje się w ustach – zasysanie przy pomocy wdechu i opuszczanie przy wydechu

Ćwiczenia oddechowe - wprowadzenie

Prawidłowe oddychanie jest jednym z aspektów warunkujących właściwą mowę i artykulację. Mowa dzieci, które mają trudności z odpowiednim wykorzystaniem magazynowanego powietrza, może być niewyraźna, zamazana, urywana, zbyt głośna lub zbyt cicha, a nawet może zostać mylnie zdiagnozowana jako jąkanie.

Bez tytułu

Czytaj więcej: Ćwiczenia oddechowe - wprowadzenie

Gimnastyka buzi i języka: żuchwa

Kolejnym elementem mającym wpływ na poprawną wymowę dziecka, jest prawidłowa ruchomość żuchwy.

Ćwiczenia żuchwy najlepiej wykonywać przed lustrem, obserwując swoją twarz.
Uwaga! Dzieci, które mają problemy ze stawami, między innymi ze stawem skroniowo – żuchwowym, muszą wykonywać ćwiczenia bardzo ostrożnie i w niewielkim zakresie ruchomości.

Bez tytułu

Czytaj więcej: Gimnastyka buzi i języka: żuchwa

Gimnastyka buzi i języka: podniebienie miękkie

Po wakacyjnej przerwie, z jeszcze większym zaangażowaniem wracamy do ćwiczeń logopedycznych!

Czytaj więcej: Gimnastyka buzi i języka: podniebienie miękkie

Gimnastyka buzi i języka: wargi

Do prawidłowego tworzenia dźwięków mowy nie wystarczy jedynie dobre napięcie i ruchomość języka. Nieodzownym elementem aparatu artykulacyjnego biorącym udział w tworzeniu wypowiedzi są również wargi. Najczęściej spotykanym zaburzeniem w tym obszarze jest ich zbyt słabe napięcie.

 

Czytaj więcej: Gimnastyka buzi i języka: wargi